ΣΩΜΑΤΕΙΟ “ΦΙΛΟΙ ΤΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ ΓΛΥΠΤΙΚΗΣ ‘Ν. ΠΕΡΑΝΤΙΝΟΣ’”
Ευφορίωνος 14, Παγκράτι, Αθήνα e-mail: swmateio.perantinou@gmail.com
Με αληθινή οδύνη ανακοινώνουμε στα μέλη και στους φίλους του Σωματείου «Φίλοι του Μουσείου Γλυπτικής “Νίκος Περαντινός”» τη θλιβερή είδηση της απώλειας του χαρισματικού γλύπτη και ποιητή, Χρήστου Ρηγανά, προέδρου του Σωματείου και σπουδαίου δασκάλου μας, τα ξημερώματα της 25ης Φεβρουαρίου 2026, έπειτα από σοβαρή επέμβαση καρδίας.
Ακριβέ μας δάσκαλε είσαι στη σκέψη μας, στη ζωή μας. Κρατάμε το θησαυρό που μας χάρισες, να ζούμε την τέχνη με πάθος.
Κάθε στιγμή μαζί σου ήταν γεμάτη ζωή, μεστή σε συναίσθημα, μαγική σε γνώση, διάχυτη από τέχνη και ελευθερία.
Η πνοή της γλυπτικής σου έγινε η ανάσα μας, το πείσμα σου τα φτερά μας, οι λέξεις που χάρασσε η πένα σου το ταξίδι μας, στη ζωή, στην τέχνη, στην ιστορία.
Ευγνωμονούμε τη θεά τέχνη που μας άνοιξε πόρτα στο δρόμο σου, για να σε γνωρίσουμε, να σε ακολουθήσουμε, να απολαύσουμε τη σπουδή της γλυπτικής και να αφουγκραστούμε τα μυστικά της μέσα από τα ψιθυρίσματα της ξεχωριστής αγάπης σου της πέτρας, του μαρμάρου, της σμίλης, της ποίησης, της φύσης, της ομορφιάς-της ανάγκης του μέσα μας κόσμου όπως γράφεις σε στίχο σου-.
Τιμούμε την οικογένεια σου, τη γενναία σύντροφο της ζωής του και παραμένουμε συμπαραστάτες, αρωγοί, φίλοι.
Ακριβέ μας δάσκαλε, σημαντικό μέλημά μας θα είναι πλέον η επαγρύπνηση, η συμπαράσταση, οι ενέργειες, οι συνεργασίες για τη διατήρηση και ανάδειξη του έργου σου σύμφωνα με την εκπεφρασμένη επιθυμία σου, όπως αξίζει στον άξιο άνθρωπο, στον αφοσιωμένο γλύπτη, στον εμπνευσμένο δημιουργό που χάραξε με τη σμίλη του τη σύγχρονη ιστορία της τέχνης.
Κρατάμε στη θύμηση και στην καρδιά μας το ποίημα του τελευταίου ταξιδιού σου που μας απήγγειλες με τρυφερότητα και συγκίνηση στην γιορτή της νέας χρονιάς.
«Μ’ ένα μικρο γλυπτό στο στόμα
από λυχνίτη Πάρου,
δικό μου έργο.
Πέρασα στην αντίπερα όχθη
της Αχερουσίας.
Στις «Νήσους των Μακάρων»
Στης προσμονής τα σκαλοπάτια
όλα τ΄αγαπημένα μου
λουλούδια.
Σπάρτα, ασφάλακρα και βιόλες,
δρύπες, κάπαρη, ίριδες
και παπαρούνες.
Το λιθόσπερμα μπροστάρης,
ξέχωρο, ολοζώντανο και φωτεινό.
Όλα μαζί, μια αγκαλιά για μένα.
Απόφαση δεμένη.
Όχι εδώ.
Εκεί, στον «Ατερπή Άδη».
Στις μεγάλες εκρήξεις φωτιάς.
Στις πύρινες γλώσσες
που λειώνουν μέταλλα
και ρέουν από παντού.
Γνωρίζω την τέχνη της χύτευσης
του «χαμένου κεριού».
Εκεί.
Στα πυρωμένα από τον ήλιο
λατομεία φαιού μαρμάρου,
να εξορύσσω γιγάντιους όγκους,
να πλάθω φόρμες, σχήματα,
μεγάλα κενά.
Ισορροπώντας τα στον χώρο,
να λειτουργεί κατά που θέλω
το φως.
Να περπατώ σ΄όλους τους χρόνους
στα γνώριμα αχνάρια της πίσω ζωής.
Να συνδιαλέγομαι μαζί τους.
Στην ομορφιά βρίσκονται
οι «Νήσοι των Μακάρων».
Ταξίδι (ποιητική συλλογή «Λάας», Χρήστος Ρηγανάς 2025, Οι Εκδόσεις των Φίλων)
Ο Χρήστος Ρηγανάς γεννήθηκε το 1944 στην Καλαμάτα. Την περίοδο 1963-1968 σπούδασε Γλυπτική στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών, κοντά στον Γιάννη Παππά, ενώ τη διετία 1965-1967 παρακολούθησε το εργαστήρι Χαλκοχυτικής της Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών. Η παρουσία του στον χώρο της γλυπτικής υπήρξε αδιάλειπτη από το 1970, ενώ από το 1980 ζούσε και δημιουργούσε στην Καλαμάτα, στο «Κολαστήριό» του, όπως συνηθίζει να αποκαλεί το εργαστήρι του.
Το έργο του διακρίνεται για τη λιτότητα και την εκφραστική του ενάργεια, αντλώντας σχήματα και φόρμες από τη φύση και φιλοτεχνώντας περίοπτα γλυπτά μνημειακού χαρακτήρα, αλλά και μικρότερων διαστάσεων, από μάρμαρο, γρανίτη, ορείχαλκο και ξύλο με κυβιστικές και μετακυβιστικές επιδράσεις της Κυκλαδικής τέχνης. Ο καθηγητής της Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών, Θεόδωρος Παπαγιάννης, αναφέρει χαρακτηριστικά: «… ο Χρήστος Ρηγανάς κάνει μία τέχνη μεγάλων εποχών και τα έργα του ξεπερνούν το εφήμερο, θα έλεγα πως αντέχουν την αιωνιότητα και διδάσκουν για πάντα…».
Ο Ρηγανάς είχε παρουσιάσει το έργο του σε οκτώ ατομικές και πολλές ομαδικές εκθέσεις, ενώ είχε λάβει μέρος σε δέκα συμπόσια γλυπτικής. Είχε διακριθεί σε πανελλήνιους διαγωνισμούς μνημειακής γλυπτικής κατακτώντας πρώτα, δεύτερα, τρίτα βραβεία, καθώς και επαίνους. Έργα του φυλάσσονται στην Εθνική Πινακοθήκη, το Υπουργείο Πολιτισμού κ.α., ενώ άλλα έχουν στηθεί σε δημόσιους χώρους στην Καλαμάτα, στην Αμαλιάδα, στην Κοζάνη, στην Κόνιτσα, στο Σχηματάρι, στην Κομοτηνή, στην Πάρο και στη Λεμεσό της Κύπρου («Μεσσηνιακή Προκήρυξη», «Πεσόντων Λιμενεργατών», «Αγνοουμένων της Κύπρου»). Επίσης, γλυπτά του κοσμούν ιδιωτικές συλλογές στην Ελλάδα και το εξωτερικό.
Επί σειρά ετών ο Χρήστος Ρηγανάς φιλοτεχνούσε τα βραβεία του «Διεθνούς Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Πελοποννήσου», καθώς και του νεοσύστατου «Διεθνούς Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Μικρού Μήκους Καλαμάτας». Είχε διατελέσει διευθυντής του εικαστικού τομέα της «Δημοτικής Επιχείρησης Πολιτισμού Καλαμάτας», ενώ την τελευταία δεκαετία είχε δημοσιοποιήσει την πρόθεσή του να χαρίσει το έργο του (γλυπτά, σχέδια και κατασκευές) στον Δήμο Καλαμάτας.
Κορυφαία αναγνώριση του έργου του ήταν η βράβευσή του τον Δεκέμβριο του 2022 από την Ακαδημία Αθηνών (μαζί με τους γλύπτες Κυριάκο Ρόκο και Κωνσταντίνο Δικέφαλο) με το «Αριστείο Γραμμάτων και Καλών Τεχνών», δηλαδή το ίδιο βραβείο με το οποίο τιμήθηκε ο Νίκος Περαντινός το 1991.
Παράλληλα, εξέδωσε δύο ποιητικές συλλογές: «Σμίλης γραφήματα» («Οι εκδόσεις των φίλων», 2022) και «Λάας» («Οι εκδόσεις των φίλων», 2025). Εμπνεόμενος από τη γλυπτική, τα υλικά της, τη φύση, την ελληνική μυθολογία και αρχαιότητα, μας καταθέτει μια θαυμαστή εικονοποιία.
Η απώλειά του αφήνει ένα δυσαναπλήρωτο κενό, σε όλους όσους τον γνώρισαν και τον αγάπησαν, όπως το Σωματείο μας, του οποίου υπήρξε από το 2013 πρόεδρος, εμπνευστής και άοκνος δάσκαλος στα θερινά σεμινάρια γλυπτικής στο Εργαστήρι του Περαντινού στην Παροικιά. Στα 82 του χρόνια ο Χρήστος διατηρούσε παιδική αγαθότητα, εφηβική ζωντάνια, αστείρευτο χιούμορ, πηγαία γλυκύτητα και ευγένεια ψυχής, αξιομνημόνευτο ήθος και ανθρωπιά. Ζούσε και ανέπνεε για τη γλυπτική, έχοντας πολλά οράματα που δεν πρόλαβε να υλοποιήσει.
Όντας γνήσιος ποιητής της σμίλης και της γραφίδας, είναι βέβαιο ότι το έργο του θα παραμείνει ζωντανό, φωτίζοντας τις ερχόμενες γενιές. Ο ίδιος είχε δηλώσει: «Ήθελα να γίνω γλύπτης από την Γ´ Δημοτικού…. Είμαι σε αυτή τη δουλειά με μεγάλη συνέπεια και μεγάλη αγάπη και ποτέ δεν συμβιβάστηκα να φτιάξω κάτι που αρέσει για να πάρω τη δουλειά. Σε αυτό με βοήθησε η απόφασή μου να αφοσιωθώ απόλυτα στη γλυπτική».